Aarde, wereld, Cybertruck

De wetenschap van de klimaatcrisis en de taak van de filosofie

Er is vrijwel geen wetenschapper meer te vinden die eraan twijfelt: de klimaatcrisis is echt en is door mensen veroorzaakt. Ook het grote publiek lijkt hiervan steeds meer overtuigd. Wat echter maar weinig mensen weten, is hoe alarmerend de crisis is, hoede wetenschap haar precies conceptualiseert en – belangrijker nog – welke paradigmaverandering aan die conceptualisatie ten grondslag ligt. Zoals we zullen zien is het de introductie van het systeemdenken,die de crisis van de Aarde aan de wetenschap openbaarde, maar die ook een grote nieuwe taak voor de filosofie aanduidt – namelijk, de (her)introductie van een filosofisch concept van wereld. Pas als we op wereld attent worden, wordt zowel wetenschappelijk als filosofisch begrijpelijk wat er met de Aarde gebeurt. In het volgende beschouwen we eerst de basisbegrippen van de achterliggende natuurkunde, om vervolgens de noodzaak van die filosofische taak aan te duiden.

Lees meer…

Genieten van vrienden

Over de connectie tussen liefde en vriendschap als ‘communis voluptas

It may be a common religion, common studies, a common profession, even a common recreation. All who share it will be our companions; but one or two or three who share something more will be our Friends. In this kind of love, as Emerson said, Do you love me? means Do you see the same truth? – Or at least, “Do you care about the same truth?”[1]

Stel je eens voor dat, als je morgen wakker wordt, al je vrienden zouden zijn verdwenen. Je hebt nog wel je collega’s, je buren, je familie, misschien je partner, maar je hebt geen vrienden meer om je leven mee te delen. Is zo’n leven nog aantrekkelijk te noemen? Die vraag zal in de klassieke oudheid door veel epicurische denkers met nee zijn beantwoord, net zoals door de meesten van ons nu. Epicurus noemt vriendschap zelfs het belangrijkste middel tot levensgeluk.[2] Epicuristen geloofden echter in persoonlijk geluk als het hoogste goed, wat vriendschap een moeilijk thema binnen hun ethiek maakte. In hun eigen tijd kwam er dan ook al veel kritiek op hun ideeën, bijvoorbeeld door Cicero, die de epicuristen beschuldigde van hypocrisie. Volgens hem ging vriendschap in tegen een orthodoxe epicurische leer, maar konden epicuristen gewoon niet zonder vrienden. Daarom zou Epicurus toch vriendschap aanmoedigen.[3]

(more…)

Can I Still Listen to Michael Jackson?

Preamble

Like wounded infantrymen caught in the sights of a crack shot enemy sniper, celebrities fall one by one to the unstoppable bullet of cancellation. From Woody Allen (handsy paedo) to Harvey Weinstein (all round scumbag), Roseanne Barr (racist) to R Kelly (sex fiend), each new day seems to bring a fresh allegation of unsavoury behaviour against some of the biggest names on the planet. And now, joining the ranks of the cancelled, we find the King of Pop himself, Mr Michael Jackson.

(more…)

Do Animals Think With Their Eyes?

That disproportionally big, mushy thing up there in our heads – we normally assume it to be the sole seat of reason, the stuff that makes us capable of complex thought and intelligent behavior. Cognition, most people believe, is bound to the brain.

But might it be possible that what we normally call “cognition” does not happen exclusively in brains, but also in sense organs like the eyes? Before you exclaim that philosophers are getting crazier by the day, let me try to put things in a different light.

Read more…

On Inexactness

Philosophy, and maybe even human thought as such, has long been a quest for exactness; for figuring out the exact nature of reality and the forces that shape it; for figuring out the exact workings of language; for figuring out the exact meaning of happiness, justice, and the good life. Us humans, we gauge, compute and quantify: “you can’t manage what you can’t measure”.[1] Give us a world and we’ll hold a yardstick to it. Show us a universe and we’ll show you our metrics. Nothing escapes the ruler, the meter, the stopwatch, the word. But how exact do we want these systems of representation – our measurements and language – to be? Are we beings of exactness? Not in an absolute sense, for sure; nor all the time, it would seem; and, in some regards, maybe not at all. In order to substantiate these claims, I’ll take you through some thoughts on statistics, language, and ethico-political philosophy.

Read more…

Beyond the philosophical toolbox:

Adopting the feminist philosophical approach in mainstream philosophy

The Philosophical Toolbox

Philosophy is characterised by a remarkable diversity of methods. From conceptual analysis and phenomenology to Taoist intuitionism or Sufist mysticism, philosophers throughout the ages and around the globe have developed a myriad of ways of doing philosophy. A common way of thinking about this diversity of philosophical methods is as a toolbox. Thought this way, each method is a different tool that can be taken up and wielded for a different purpose or to yield a different result.

Read more…

Is Lampje bewust?

Het is logisch onmogelijk ooit de binnenwereld van een ander te ervaren, en het is daarom even onmogelijk volledig zeker te weten dat deze binnenwereld bestaat. Als we wel de binnenwereld van een ander ervaren dan is dit niet meer de ander. Dit is het probleem van het epistemologisch solipsisme, en het plaagt al eeuwen de (vermoedelijke) geesten van vele denkers. [1] Zo schrijft antropoloog Jos de Mul in zijn boek Kunstmatig van nature:“een interessante vraag daarbij is wel hoe wij het verschil zouden kunnen zien tussen een robot met bewustzijn en een geestloze zombie.” [2] Om goed te beantwoorden, is ten minste één robot die onmiskenbaar kan denken uiterst handig: Lampje.

Lees verder…

Curing Despair

An analysis of the use of medication in depression through Kierkegaard

Besides my other numerous circle of acquaintances I have one more intimate confidant – my melancholy. In the midst of my joy, in the midst of my work, he waves to me, calls me to one side, even though physically I stay put. My melancholy is the most faithful mistress I have known; what wonder, then, that I love her in return. [1]

In the Diapsalmata there are a couple of small entries, musings if you will, which vary in subject matter. One of these talks about melancholy and the familiarity with it, the way in which you can feel so at home with something that is destructive. It is something that I recognize, painfully so, and it struck a chord with me. There is something soothing in giving yourself over to this melancholy because it knows you so well and you it. However, there is also a part that wishes to break free of this relationship, but that part needs some help which can be found in the use of medication. 

Read more…